اگر به دنبال جایگزینی سالم برای آجیلهای پرکالری و پرچرب هستید، سوی نات میتواند گزینهای مناسب باشد. سوی نات در واقع دانههای سویا بو داده شده هستند و برخلاف ظاهرشان که شبیه بادامزمینی است، جزو حبوبات به شمار میروند. این دانهها پس از خیساندن در آب و سپس بو دادن تا قهوهای شدن، آماده مصرف میشوند و اغلب با طعمدهندههای مختلف عرضه میگردند.
سوی ناتها علاوه بر مصرف به عنوان تنقلات، میتوانند جایگزین آجیلها در کیکها و شیرینیها باشند، به عنوان چاشنی روی سالادها استفاده شوند یا حتی به صورت کره سوی نات که مشابه کره بادامزمینی است، مصرف شوند.
ارزش غذایی سوی نات
سویا منبعی غنی از مواد مغذی است که شامل موارد زیر میشود:
- فاقد کلسترول و کمچرب اشباع
- منبع خوب پروتئین
- دارای چربیهای چندغیراشباع که به کاهش کلسترول کمک میکنند
- سرشار از امگا-3 که ریسک بیماریهای قلبی را کاهش میدهد
- حاوی فیبر بالا که به بهبود عملکرد دستگاه گوارش و کاهش کلسترول کمک میکند
- منبع ویتامینهای گروه B، آهن و روی
- دارای آنتیاکسیدانهایی که از آسیب سلولی جلوگیری میکنند
تاثیر سوی نات بر هورمونها و سرطان
سویا حاوی ایزوفلاونها یا فیتواستروژنها است که ترکیبات گیاهی مشابه استروژن هستند اما اثرات ضعیفتری دارند. این ترکیبات میتوانند بسته به سطح استروژن بدن زنان، اثرات متفاوتی داشته باشند؛ برای مثال در زنان پیش از یائسگی ممکن است نقش ضد استروژنی ایفا کنند و در زنان یائسه مانند استروژن عمل کنند.
یکی از نگرانیهای رایج درباره سویا، احتمال افزایش خطر سرطان پستان است. اگرچه مطالعات آزمایشگاهی و حیوانی این نگرانی را مطرح کردهاند، تحقیقات انسانی نشان دادهاند که مصرف سویا میتواند در واقع از سرطان پستان محافظت کند. همچنین در یک مطالعه، مصرف سوی نات به کاهش گرگرفتگی و سایر علائم یائسگی کمک کرده است، در حالی که قرصهای ایزوفلاون اثر قابل توجهی نداشتند.
تاثیر سوی نات بر مردان و کودکان
بررسیها نشان دادهاند که مصرف سویا و ایزوفلاونها تاثیری بر سطح هورمونهای مردانه ندارد و باعث کاهش تستوسترون نمیشود. همچنین مطالعات نشان دادهاند که مردان آسیایی که سویا مصرف میکنند، نرخ پایینتری از سرطان پروستات دارند. مصرف سوی نات در کودکان نیز تاثیری بر بلوغ زودرس یا بزرگ شدن غیرطبیعی پستانها نداشته است.
سایر فواید سلامت سوی نات
اگرچه تحقیقات زیادی روی انواع محصولات سویا انجام شده، مطالعات اختصاصی روی سوی نات کمتر است اما به دلیل فرآوری کمتر، سوی نات یکی از بهترین روشهای مصرف سویا به شمار میرود. فواید دیگر سوی نات عبارتند از:
- کاهش کلسترول: سازمان غذا و داروی آمریکا توصیه میکند مصرف روزانه ۲۵ گرم سویا میتواند به کاهش خطر بیماریهای قلبی کمک کند.
- بهبود عملکرد ذهنی: برخی مطالعات نشان دادهاند که مصرف سویا ممکن است روند کاهش عملکرد شناختی مرتبط با سن را کند کند، هرچند نتایج متناقض است.
- افزایش تراکم استخوان: تحلیل چند مطالعه نشان داده ایزوفلاونهای سویا میتوانند کاهش تراکم استخوان در زنان یائسه را کاهش دهند.
