قطع مصرف گلوتن برای بسیاری از افراد دشوار است، زیرا این پروتئین در بسیاری از غذاهای محبوب مانند نان، شیرینی و پاستا وجود دارد. اما شاید سخت‌ترین بخش برای برخی، ترک نوشیدن آبجو باشد. در این مطلب به بررسی آبجوهای بدون گلوتن و نکات مهم درباره مصرف آنها می‌پردازیم.
گلوتن و مشکلات آن
گلوتن نوعی پروتئین است که در گندم، جو و چاودار یافت می‌شود و در بسیاری از غذاهای فرآوری شده مانند نان، پاستا، رشته‌ها و غلات وجود دارد. این پروتئین با بیماری سلیاک ارتباط دارد؛ بیماری خودایمنی که در آن مصرف گلوتن باعث التهاب روده کوچک و آسیب به پوشش آن می‌شود و جذب مواد مغذی را کاهش می‌دهد.
حدود ۳۰ درصد جمعیت ژن‌های مرتبط با بیماری سلیاک را دارند، اما تنها تعداد کمی از آنها به این بیماری مبتلا می‌شوند. برخی بیماران ممکن است علائم واضح نداشته باشند، اما علائم شایع شامل خستگی، استفراغ، یبوست، درد مفاصل، میگرن، کم‌خونی فقر آهن، آرتریت، اسهال، درد شکم، کاهش وزن و ضایعات پوستی خارش‌دار است.
در حال حاضر درمان قطعی برای سلیاک وجود ندارد و تنها راه کنترل آن، حذف کامل گلوتن از رژیم غذایی است. همچنین برخی افراد به حساسیت غیرسلیاکی به گلوتن مبتلا هستند که علائم مشابهی دارند اما تست‌های خون و آندوسکوپی آنها طبیعی است و با حذف گلوتن علائمشان بهبود می‌یابد.
آیا آبجو بدون گلوتن وجود دارد؟
در سال ۲۰۲۵، آمریکایی‌ها بیش از ۲۸۵ میلیارد دلار صرف خرید آبجو کردند که این رقم از فروش مشروبات الکلی دیگر مانند شراب و نوشیدنی‌های تقطیری بیشتر بود. آبجو یکی از قدیمی‌ترین نوشیدنی‌های جهان است که قدمت آن به بیش از ۸۰۰۰ سال می‌رسد، اما روش تولید آن تغییر چندانی نکرده است.
آبجو معمولاً از جو، هپس، مخمر و گاهی گندم تهیه می‌شود که جو و گندم حاوی گلوتن هستند. اگرچه در فرایند تخمیر میزان گلوتن کاهش می‌یابد، اما معمولاً مقدار گلوتن در آبجوی معمولی بالاتر از ۲۰ قسمت در میلیون است که حداقل میزان قابل تشخیص توسط ابزارهای علمی است. بنابراین آبجوی معمولی برای افراد با رژیم بدون گلوتن توصیه نمی‌شود.
آبجوهای بدون گلوتن
آبجوهای بدون گلوتن از غلاتی تهیه می‌شوند که فاقد گلوتن هستند، مانند جو دوسر بدون گلوتن، برنج، ذرت، تف، ارزن، گندم سیاه، کینوا، آمارانت و سورگوم. این نوع آبجوها معمولاً قیمت بالاتری دارند چون هزینه تولید آنها به دلیل استفاده از غلات جایگزین و تغییرات فرایند بیشتر است.
طعم آبجوهای بدون گلوتن ممکن است کمی متفاوت باشد؛ مثلاً آبجوی سورگوم کمی شیرین است، آبجوی کینوا بوی متفاوتی دارد و آبجوی گندم سیاه کف پایداری ندارد. با افزایش تنوع این محصولات، احتمالاً بتوانید آبجویی با طعم مورد علاقه خود پیدا کنید.
آبجوهای با گلوتن حذف‌شده
برخی آبجوها با عنوان «گلوتن حذف‌شده» عرضه می‌شوند که از غلات حاوی گلوتن ساخته شده‌اند اما در فرایند تولید گلوتن آنها شکسته و حذف می‌شود. با این حال، ممکن است قطعاتی از گلوتن باقی بماند. روش‌های معمول تست گلوتن برای این نوع آبجوها قابل استفاده نیستند زیرا فرایند هیدرولیز پروتئین‌های گلوتن را تجزیه می‌کند و نمی‌توان مقدار دقیق گلوتن باقی‌مانده را اندازه‌گیری کرد.
مطالعات نشان داده‌اند که حتی مقادیر بسیار کم گلوتن (مثلاً ۱۰ میلی‌گرم در روز) می‌تواند در برخی افراد مبتلا به سلیاک باعث فعال شدن بیماری شود. در یک تحقیق، نمونه‌های خونی بیماران سلیاکی واکنش به آبجوی گلوتن حذف‌شده نشان دادند، اما به آبجوی بدون گلوتن واکنشی نداشتند. بنابراین این نوع آبجوها برای بیماران سلیاکی مناسب نیستند.
توصیه‌ها برای بیماران سلیاکی
متخصصان توصیه می‌کنند افراد مبتلا به سلیاک فقط از آبجوهای کاملاً بدون گلوتن استفاده کنند و از آبجوهای گلوتن حذف‌شده پرهیز نمایند. سایر نوشیدنی‌های الکلی بدون گلوتن شامل شراب، مشروبات تقطیری خالص، نوشیدنی‌های تخمیری میوه‌ای و برخی آب‌سیب‌های الکلی هستند، اما برخی آب‌سیب‌های الکلی ممکن است حاوی جو باشند، بنابراین خواندن برچسب مواد ضروری است.
همچنین مصرف نوشیدنی‌های الکلی باید به صورت معتدل باشد؛ دستورالعمل‌های رژیم غذایی آمریکا توصیه می‌کند مردان روزانه حداکثر دو نوشیدنی و زنان یک نوشیدنی مصرف کنند.
