لیمو و لیموترش دو میوه محبوب خانواده مرکبات هستند که در سراسر جهان به شکلهای مختلفی مصرف میشوند؛ از تزئینات غذا گرفته تا طعمدهنده در خوراکیها، دسرها و نوشیدنیها. این دو میوه شباهتهای زیادی در ارزش غذایی دارند اما تفاوتهایی نیز دارند که دانستن آنها میتواند به انتخاب بهتر کمک کند.
لیموتروش چیست؟
لیموتروش انواع مختلفی دارد که عمدتاً در مناطق گرمسیری و نیمهگرمسیری رشد میکنند. یکی از رایجترین انواع آن در بازار، لیموترش ایرانی است که میوهای سبز رنگ، سفت و کمی کوچکتر از لیمو است. لیموترش کلیدی (که به آن لیموترش مکزیکی هم میگویند) و لیموترش کافیر نیز از انواع محبوب هستند. این میوه در تهیه ترشیها و چاتنیها کاربرد دارد و آب آن برای طعم دادن به نوشیدنیها، غذاها و شیرینیها استفاده میشود.
احتمالاً لیموترشهای وحشی از اندونزی یا آسیای قارهای منشأ گرفتهاند و در حدود سال ۱۰۰۰ میلادی توسط بازرگانان از هند به مدیترانه و آفریقا منتقل شدهاند. سپس در قرون وسطی، صلیبیون آن را به بخشهای دیگر اروپا و مدیترانه بردند. از آن زمان، لیموترش به عنوان منبع ویتامین C به ویژه در سفرهای دریایی طولانی برای پیشگیری از بیماری اسکوربوت استفاده شده است.
لیموتروشها معمولاً سبز رنگ، سفت، طعم ترش و اندازهای کوچکتر از لیمو و پرتقال دارند.
لیمو چیست؟
لیمو نیز مانند لیموترش، انواع مختلفی دارد که روی درختچههای کوچک رشد میکنند. طعم آن معمولاً ترش یا قابض است و پوست آن بیشتر به رنگ زرد دیده میشود. لیمو اغلب برای تقویت طعم گوشت، ماهی یا سبزیجات استفاده میشود و همچنین در نوشیدنیهایی مانند لیموناد و انواع دسرها کاربرد دارد.
لیمو حدود سال ۱۱۰۰ میلادی به اسپانیا و شمال آفریقا وارد شد و همراه با لیموترش توسط صلیبیون به سایر نقاط اروپا برده شد. درختان لیمو همیشهسبز هستند و در دماهای معتدلتر نسبت به لیموترش رشد میکنند و در مناطق با آب و هوای خنکتر نیز یافت میشوند.
لیموها شکل بیضی دارند و پوست آنها معمولاً با غدد روغنی مشخص است. اندازه آنها معمولاً بزرگتر از لیموترش اما کوچکتر از پرتقال شیرین است.
فواید تغذیهای لیمو و لیموترش
هر دو میوه سرشار از ویتامین C هستند که نقش مهمی در تقویت سیستم ایمنی بدن دارد. این ویتامین با افزایش تولید گلبولهای سفید و خاصیت آنتیاکسیدانی، از سلولها در برابر آسیبهای رادیکالهای آزاد محافظت میکند. همچنین ویتامین C به کاهش چین و چروک و پیری پوست کمک میکند.
از دیگر فواید ویتامین C میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- حفاظت در برابر بیماریهای قلبی
- پیشگیری از مشکلات دوران بارداری
- جلوگیری از بیماریهای چشمی
- کاهش خطر سرطان و سکته
اسید سیتریک، اسید ضعیفی است که در لیمو و لیموترش وجود دارد و میتواند در پیشگیری یا درمان سنگ کلیه موثر باشد. تحقیقات اولیه نشان میدهد این اسید به جذب بهتر مواد معدنی، کاهش التهاب و محافظت از کبد کمک میکند.
لیموها معمولاً ویتامین C بیشتری نسبت به لیموترش دارند، اما لیموترش کمی اسید سیتریک بیشتری دارد.
ملاحظات و خطرات مصرف لیمو و لیموترش
برخی افراد ممکن است پس از مصرف مقدار زیاد میوه یا آب مرکبات خام، به خصوص انواع قابض مانند لیمو و لیموترش، دچار رفلاکس اسید، حالت تهوع یا ناراحتی گوارشی شوند.
مصرف زیاد غذاهای حاوی اسید سیتریک میتواند به مینای دندان آسیب برساند، بنابراین بهتر است در مصرف آنها تعادل رعایت شود.
